Tránh xa là bản chất của giới hành Cận Sự, Cận Trú, Sa-di, Sa-di Ni, Thức Xoa Ma Na, Tỷ-khưu và Tỷ-khưu Ni.

Nên, khi thọ giới, người thọ giới phải phát lên lời thề rằng: “Tôi nguyện từ nay cho đến trọn đời tránh xa sự sát hại…” và nếu thọ giới Cận Trú, thì nguyện rằng: “Tôi thề một ngày một đêm tránh xa sự sát hại…”

Vì nếu không tránh xa điều ác, thì không thể gần gũi điều thiện và không thể thực hành điều thiện.

Vì sao vậy? Vì thực tế thiện và ác là hai bản chất hoàn toàn trái ngược nhau, vì chúng không thể cùng nhau hiện hữu trong một lúc. Hễ trong một Sát-na của tâm, thiện có mặt, thì ác vắng mặt.

Do đó, chỉ cần tránh xa điều ác, thì thành tựu viên mãn bản chất của thiện.

Nhiếp thiện là bản chất của Thập Thiện Giới. Vì bản chất của Thập Thiện Giới không phải chỉ có tránh xa điều ác mà còn nhiếp hành điều thiện nữa.

Nên, khi một người thọ trì Thập Thiện Giới, phải phát lên lời thề rằng: “Như chư Phật Bồ-tát, vĩnh viễn không giết hại, mà còn đem sự sống cho mọi loài. Con nguyện từ nay cho đến trọn đời, không giết hại sự sống mà còn đem sự sống đến cho mọi loài…”.[1]

Nếu, một người thọ trì Thập Thiện Giới mà không nỗ lực “Nhiếp thiện”, thì không thể nào thành tựu bản chất của Thập Thiện Giới.

Nhiêu ích hữu tình là bản chất của Bồ-tát giới. Vì Bồ-tát giới là giới viên mãn cả ba tụ thanh tịnh. Và lấy bản nguyện thượng cầu, hạ hóa làm bản chất của giới.

Trong Bồ-tát giới Phạm Võng, đức Phật dạy: “Này Phật tử! Nếu tự mình giết hại, dạy kẻ khác giết hại, phương tiện tán thán giết hại, hoặc thấy sự giết hại mà vui theo, cho đến giết hại chúng sanh bằng chú thuật.

Tác nhân gây nên giết hại, tác duyên hỗ trợ sự giết hại, phương pháp giết hại, hành động giết hại, cho đến tất cả các loài hữu tình có sinh mệnh đều không được giết hại.

Là Bồ-tát thì phải phát khởi tâm từ bi thường trú, tâm hiếu thuận, dùng mọi phương tiện để cứu hộ hết thảy chúng sanh.

Đã không như vậy, mà còn trái lại, tự mình buông lung tâm ý, thích giết hại chúng sanh, thì đó là tội Ba-la-di của Bồ-tát.”[2]

Như vậy, bản chất của Bồ-tát giới không những chỉ tránh xa hay đình chỉ việc ác; không chỉ nhiếp thiện cho bản thân, mà còn phải nỗ lực làm lợi ích cho hết thảy chúng sanh nữa.

Do đó, Thắng Man Phu Nhân bấy giờ đã ở trước đức Thế Tôn, phát lên những lời lãnh thọ, nguyện làm lợi ích cho hết thảy chúng sanh như sau:

“Bạch đức Thế Tôn! Kể từ hôm nay cho đến khi thành tựu Bồ-đề, không phải vì bản thân, mà con thọ nhận hay tích trữ tài sản.

Trái lại, tất cả những gì mà con thọ nhận được, đều đem giúp đỡ cho hết thảy chúng sanh nghèo khó”.

“Bạch đức Thế Tôn! Kể từ hôm nay cho đến khi thành tựu Bồ-đề, không phải vì bản thân, mà con tu hành Tứ Nhiếp Pháp.

Trái lại, vì hết thảy chúng sanh con hãy dùng tâm không ái nhiễm, tâm không biết mệt mỏi, tâm không sợ trở ngại để nhiếp thọ chúng sanh”.

“Bạch đức Thế Tôn! Kể từ hôm nay cho đến khi thành tựu Bồ-đề, nếu gặp những chúng sanh nào cô độc, ưu phiền, bệnh tật, nhiều ách nạn khốn khổ, thì con sẽ không thể rời bỏ họ dù chỉ chốc lác.

Trái lại, con quyết làm cho họ có an ổn, vì nghĩa vụ lợi ích, mà khiến cho họ thoát khỏi khổ đau, sau đó mới từ giã”.

“Bạch đức Thế Tôn! Kể từ hôm nay cho đến khi thành tựu Bồ-đề, nếu gặp những kẻ săn bắn, những kẻ thệ nguyện làm ác và những người phạm giới, con sẽ không bỏ qua.

Nếu có đủ sức, thì bất cứ nơi đâu, con gặp những chúng sanh ấy, nếu họ cần chiết phục thì con chiết phục, nếu họ cần nhiếp thọ thì con nhiếp thọ.

Vì sao vậy? Vì nhờ chiết phục và nhiếp thọ, khiến Chánh Pháp tồn tại lâu dài.

Chánh Pháp có tồn tại lâu dài, thì cõi trời, cõi người sung mãn, các đường ác giảm thiểu, là nhờ năng lực vận chuyển bánh xe Chánh Pháp của Như Lai đã từng chuyển vận. Vì thấy lợi ích như vậy, nên con không xả bỏ sự cứu độ và nhiếp thọ.”[3]
Bản chất của Bồ-tát giới: Chính là nguyện làm lợi ích cho hết thảy chúng sanh, nên người thọ trì Bồ-tát giới, chính là những người có những hành động nhắm đến thực hiện bản chất ấy.

Trong kinh Bồ-tát Anh Lạc Bản Nghiệp, đức Phật đã nói với Bồ-tát Kính Thủ rằng:

Trước hết, ta ở trên cõi đời, trong cõi người khai mở rộng rãi vô lượng hạnh nguyện của tất cả Bồ-tát, vì đó là pháp môn của mười phương ba đời chư Phật thích nói. Và Ngài nói tiếp, đó cũng là pháp môn thâu nhiếp hết thảy những việc làm công đức.

Bởi vậy, những vị tu hành phải phát đại nguyện như sau:

“Tôi nay hành bố thí, xin nguyện cho chúng sanh xả tâm tham dục, bước vào ngôi “Không - Đạo”.

“Thường hành trì giới pháp, xin nguyện cho chúng sanh, nhiếp hạnh không hủy phá, chứng đắc Chánh giải thoát”.

“Các nhẫn thường phụng trì, xin nguyện cho chúng sanh, đạt tâm không tranh cãi, an trú pháp nhẫn tịnh”.

“Nỗ lực đại tinh tấn, xin nguyện cho chúng sanh, thường hành hạnh vô trú, tự vào quả giác ngộ”.

“Tâm an trú thiền định, xin nguyện cho chúng sanh, mọi thần thông đầy đủ, tự an tịnh Niết-bàn”.

“Tu tập trí Chánh Pháp, xin nguyện cho chúng sanh, đi vào dòng biển tuệ, ngôi Bồ-tát bước lên”.

“Tu tập nguyện vô tướng, xin cầu nguyện chúng sanh, tất cả nguyện viên mãn, tâm vào biển giác ngộ”.

“Hành phương tiện đại tuệ, xin nguyện cho chúng sanh, dòng pháp không trở ngại, đến nơi hai sự thật”.

“Hành đại lực thần thông, xin nguyện cho chúng sanh, từ tự thân biến hóa, thành tựu sức vô úy”.

“Hành trí đến cùng tột, xin nguyện cho chúng sanh, thành tựu trí kim cương, chung kết đến đạo tràng”.

“Bước vào Vô cấu địa, xin nguyện cho chúng sanh, ngồi đạo tràng giác ngộ, giáo hóa hết cả”.

“Tôi nay đã giác ngộ, xin nguyện chúng sanh hiểu pháp giả tương tục, diệt trừ tâm chấp đoạn”.

“Giác chiếu pháp ảo hóa, xin nguyện cho chúng sanh, ngộ được pháp duyên khởi, diệt trừ tâm chấp thường”.

“Tôi chứng thể viên mãn, xin nguyện cho chúng sanh, giác ngộ pháp hỗ tương, diệt trừ tâm chấp ngã”.

“Hành vô duyên đại từ, xin nguyện cho chúng sanh, rõ nhân duyên giả định, dứt tâm trộm tà kiến”.

“Chứng Niết-bàn tối thắng, xin nguyện cho chúng sanh, giác ngộ pháp chân thật, giới trộm, tâm dứt trừ”.

“Chứng đắc quả Thập lực, xin nguyện cho chúng sanh, thấy rõ hai sự thật, diệt trừ tâm tà kiến”.

“Sử dụng sức kim cang, xin nguyện cho chúng sanh, rõ mười hai duyên khởi, tâm dứt nghi kiến thủ”.

“Quán chiếu khắp mọi phương, xin nguyện cho chúng sanh, biết mọi pháp vô thường, diệt tham tâm bần tiện”.

“Chứng năm nhãn, ba đạt, xin nguyện cho chúng sanh, tu tập rõ ba minh, diệt trừ tâm si ám.”

“Sống hòa hiệp vô ngại, xin nguyện cho chúng sanh, tiếp tục thấy Tam Bảo, diệt trừ tâm sân tranh.”

“Chứng đắc tuệ sáng chói, xin nguyện cho chúng sanh, hội nhập hết thảy không, kho vô minh diệt sạch.”

“Thân có ba hai tướng, xin nguyện cho chúng sanh, mỗi tướng đều nghiêm đẹp, quả y báo vắng lặng”.

“Được ứng, thọ dụng thân, xin nguyện cho chúng sanh, ngồi trong thuyền pháp lớn, đi vào biển pháp Phật.”[4]

Bồ-tát giới, do dựa trên nền tảng của Bồ-đề tâm mà phát khởi đại nguyện làm lợi ích cho hết thảy chúng sanh, nên giới thể thành tựu. Và chính sự thành tựu giới thể này, lại làm bản chất cho Bồ-tát giới và căn bản của Bồ-tát đạo.

Nói tóm lại, bản chất của Bồ-tát giới là viên đủ sự tránh xa điều ác, thực hành điều thiện và nhiếp hóa làm lợi ích cho hết thảy chúng sanh.HET=NAM MO BON SU THICH CA MAU NI PHAT.( 3 LAN ).TINH THAT KIM LIEN.THICH NU CHAN TANH.GIAC TAM.AUSTRALIA,SYDNEY.25/5/2018.